Veršur Gylfi įfram rįšherra?

Ég įtt žvķ lįni aš fagna aš vera nemandi Gylfa Magnśssonar sem nś gegnir embętti višskiptarįšherra. Žaš veršur fróšlegt aš sjį hvort hann veršur einnig ķ hinni nżju rķkisstjórn sem nś er ķ buršarlišnum.

Gylfi var mešal žeirra fyrstu sem vakti mįls į vanhęfi yfirstjórnar Sešlabankans, į śtmįnušum 2008. Margir kunnu honum litlar žakkir fyrir žaš. Skömmu eftir hruniš kom hann til okkar ķ MBA nįminu og fór yfir ašdraganda hrunsins įsamt stöšu og horfur efnahagsmįla eins og žęr blöstu viš honum. Ég tók saman žessa minnispunkta ķ fyrirlestrinum sem hann hélt fyrir okkur ž. 17. október 2008:

Sumir mun e.t.v. aš Gylfi Magnśsson, nśverandi višskiptarįšherra, var mešal žeirra fyrstu til aš gagnrżna stjórn Sešlabankans ķ ašdraganda bankahrunsins. Žegar į śtmįnušum 2008 talaši hann fyrir žvķ aš bankastjórn Sešlabankans ętti aš segja af sér og uppskar bįgt fyrir frį mörgum stjórnmįlamönnum og forsvarsmönnum ķ samfélaginu.

Nś er nż rķkisstjórn ķ buršarlišnum og ekki vitaš į žessari stundu hvort Gylfi verši įfram višskiptarįšherra. Ég hef įtt žvķ lįni aš fagna aš vera nemandi Gylfa ķ MBA nįminu viš HĶ. Skömmu eftir stóra hruniš s.l. haust, nįnar tiltekiš ž. 17. október 2008 kom Gylfi til okkar nemenda į sķšara įri nįmsins og flutti okkur hįdegisfyrirlestur um sżn sķna į stöšu mįla og framtķšarhorfur. Mér finnst viš hęfi aš setja minnispunkta mķna sem ég tók saman eftir fyrirlesturinn hér inn:

17. okt.-08

 

Fyrirlestur Gylfa Magnśssonar: Hrun og endurreisn ķslenska fjįrmįlakerfisins.

 

Hvaš fór śrskeišis?

  • - Ofvöxtur fjįrmįlakerfis
  • - Eignaveršsbóla
  • - Grķšarleg erlend lįntaka, bęši fyrirtękja og heimila
  • - Mikil vogun (leverage), fyrirtękja og heimila. Lķtiš eigiš fé til stašar.
  • - Mikil og flókin eigna- og stjórnunartengls helstu fyrirtękja Hvernig koma fjölmišalögin inn ķ žetta mįl????
  • - Innlendur gjaldmišill veikur og kerfisbundin mistök gerš viš stjórn peningamįla
  • - Ungir, įkafir įhęttusęknir og reynslulitilr bankastjórnendur
  • - Eftirlitsašilar veikir og undanlįtsamir

 

Almenn afneitun:

Stjórnmįlamenn, bankamenn, sešlabankamenn, fjįrfestar, forystumenn ķ atvinnulķfi o.s.frv.

 

Leit vel śt į yfirboršinu:

  • - Bankar skilušu methagnaši, įr eftir įr
  • - Fyrirtęki skilušu methagnaši, įr eftir įr
  • - Milljaršamęringar spruttu upp eins og gorkślur
  • - Ęvintżralegar launagreišslur ķ bönkum
  • - Eigiš fé virtist grķšarmikiš
  • - Nęgt framboš af lįnsfé, sem streymdi inn ķ landiš (į mjög góšum kjörum)

 

Landsframleišsla og hagvöxtur: Mikil lęti 2004  (7%)og 2005 (<6%). Landsframleišslan ofmetin vegna ofmetins gjaldmišils. Samkeppnishęfni atvinnulķfsins virtist fķn. Tók hins vegar ekki tillit til stöšugleika fjįrmįlakerfisins.

 

Ótrślegur vöxtur fjįrmįlakerfisins. Ślįn og markašsveršbréf ķ stjarnfręšilegum vexti (4000 milljaršar įriš 2006).  Erlend eignastaša fór sķfellt versnandi, hrein staša (mismunur eigna og skulda) fór sķfellt versnandi. Sķfelldur višskiptahalli, žurfti aš taka meiri lįn en sam nam eignaaukningunni. Neikvęš staša nam rķflegri įrs landsframleišslu og margra įra veršmęti śtflutnings. Skuldastašan var slęm, sem hafši ekki sķst įhrif į fall gjaldmišilsins.  Stęrstu skuldararnir voru bankarnir.

 

Eignaveršsbólan: ęvintżraleg įvöxtun hlutabréfa. Mešalraunįvöxtun fram į žetta įr ķ kringum 20% į įri, ca žrefalt langtķmamešaltal ķ USA (žar sem er žrįtt fyrir allt löng hefš fyrir hlutabréfamarkaši). Raunveršiš žrķtugfaldašist frį įrinu 1986. Eigiš fé veršur aš miklu leyti til meš žessari miklu įvöxtun, sem sķšan hrynur žegar markašarnir hrynja.  Svipaša sögu er aš segja um fasteignaveršsmarkašinn. Žżšingarmikiš inngrip ķ žessari žróun var žegar bankarnir tóku aš dęla inn fjįrmagni į fasteignamarkašinn.

 

 

 

Gengiš styrktist fram undir žaš sķšasta, ekki sķst vegna hįrra vaxta (sem sogaši til sķn fjįrmagn inn ķ landiš).

 

Eignaveršsbóla springur:

  • - Vegna mikillar vogunar, mikilla skammtķmaskulda og lķtils raunverulegs eigin fjįr žį var ljóst aš kerfiš hlyti aš hrynja fyrr eša sķšar.
  • - Kerfiš žoldi ekki įlagiš

 

Ašvaranir voru hunsašar (t.d. frį erlendum greiningarašilum).

 

Allt virtist meš felldu:

  • - Allt fram į mitt įr 2007 virtist į yfirboršinu allt vera ķ lagi
  • - Žį tók aš fjara hratt undan kerfinu
  • - Hlutabréfaverš lękkaši, gengi krónunnar lękkaši, lausafjįrvandręši o.s.frv.

 

Lausafjįrvandręši:

  • - Lausafjįrvandręši réšu tķmasetningu hrusnins
  • - Žaš var žó oršiš óhjįkvęmilegt fyrr eša sķšar, vegna eiginfjįrvandręša
  • - Eignaveršsbóla bżr til eigiš fé į pappķrum.....

 

Vond staša vķšar:

  • - Erlendis eru sambęrileg vandamįl til stšar, žó mun minni hlufallslega
  • - Reynt hefur veriš aš leysa žau meš žvķ aš annaš hvort aš rķkiš kaupi slęmar eignir į yfirverši eša dęli eigin fé inn ķ bankana
  • - Millibankalįn hafa nįnast stöšvast, eini lįnveitandinn er vķšast hvar viškomandi sešlabanki

 

Hvaš nęst?

  • - Fjįrmįlakreppa eyšileggur fjįrmįlalegar eignir (financial assets), ekki raun eignir (real asssets).
  • - Fjįrmįlalegar eignir eru įvķsanir į raun eignir. Žęr įvisanir eru nś margar hverjar innstęšulitlar.
  • - Koma žarf upp nżju fjįrmįlakerfi ķ staš žess sem hrundi.
  • - Žaš nżja veršur miklu minna og fyrst og fremst innanlands. Žaš veršur žó aš geta įtt višskipti viš śtlönd.
  • - Nżjar fjįrmįlastofnar bśnar til meš žvķ a aš kljśfa gamlar ķ tvennt: góšan og slęman banka
  • - Góši bankinn tekur viš hluta af skuldbindingum žess gamla og góšum eignum į móti. Rķkiš (eša ašrir) leggja til nżtt eigiš fé. Fęr nżja kennitölu. Byrjar meš heilbrigšan efnahagsreikning.
  • - Slęmi bankinn er mešgömlu kennitöluna. Hann er geršur upp, eignir seldar og kröfur greiddar aš žvķ marki sem eignir duga. Sķšan lokaš.
  • - Koma žarf į ešlilegum gjaldeyrisvišskiptum til og frį landinu
  • - Koma žarf į starfhęfum gjaldeyrismarkaši.
  • - Styrkja eitthvaš gjaldeyrisvarasjóš
  • - Semja žarf um skuldbindingar rķkisins erlendis, sérstaklega vegna innstęšutrygginga.
  • - Tryggja žarf sęmilega stöšugt gengi og aš veršbólga fari ekki śr böndunum (sem hangir nįiš saman)
  • - Tryggja žarf ešlilegan innflutning į ašföngum fyrirtękja og naušsynlegum neysluvörum. Śtflutningstekjur eiga aš duga mjög vel fyrir žvķ.
  • - Jafnframt žarf aš gera upp gjölda fyrirtękja:
  • o Einver eru heilbrigš og halda vandręšalķtiš įfram
  • o Önnur geta haldiš įfram ef žįu fį ešlielga lįnafyrirgreišslu og e.t.v. eitthvaš meira eigiš fé
  • o Enn önnur žurfa aš fara ķ gjaldžrot eša naušasamninga en geta sķšan haldiš įfram rekstri, oft meš nżjum eigendum
  • o Žį verša einhver gjaldžrota og rekstri er hętt, eignir seldar.
  • - Žį žarf aš huga aš efnahagsreikningi fjölmargra heimila.
  • - Sérstaklega žarf aš fara yfir mįl žeirra sem skuldsettu sig mikiš, oft ķ erlendu fé, til aš kaupa eignir sem hafa falliš mikiš ķ verši.
  • - Śrręšin eru m.a.:
  • o Gjaldžrot
  • o Naušasamningar
  • o Lenging lįna, seinkun afborgana
  • - fjörmörg heimili hafa žó žrįtt fyrir allt heilbrigšan efnahagsreikning og fjįrhag.

 

Framtķšin:

  • - Bśum ķ grundvallaratrišum aš heilbrigšum kjörum. Sjįvarśtvegur, orkufrekur išnašar, feršažjónustan, lyfjaišnašaur o.s.frv. Megniš ętti aš komast ķ gegnum žetta žegar tekiš hefur veriš til ķ efnahagsreikningnum.

 

Hvaš nęst?

  • - Erfišur vetur, meš samdrętti landsframleišslu og einkaneyslu (sérsatklega į erlendum vörum), mikilli fjįrhagslegri tiltekt og endurskipulagningu og atvinnuleysi.
  • - Hagkerfiš heldur žó įfram, framleišir vörur og žjónustu og aušveldlega er hęgt aš flytja inn allar naušsynjar.
  • - Stašan erlendis hefur įhrif innanlands. Einnig skuldastaša rķkissjóšs.
  • - Nęstu įr:
  • - Viš tekur uppbygging į nżju hagkerfi sem er į margan hįtt mun heilbrigšara en žaš gamla.
  • - Efnahagslķf Ķslendinga hefur veriš mjög sérstakt undanfarin įr, mikil skuldasöfnun, fįir aušmenn hafa stjórnaš öllum ehlstu fyrirtękjum landsins og skipt meš sér mikilvęgum mörkušum, nįin eignar - og stjórnunartengsl milli helstu fyrirtękja.

 

Nżja hagkerfiš:

  • - Fleiri og smęrri fyrirtęki, meš drefišari eigendahóp og minni stjórnunar- og eingatengsl į milli fyrirtękja
  • - Ešlielgri samkeppni įmörkušum
  • - Stöšugur gjaldmišill (vęntanlega evra)
  • - Minni skuldsetning fyrirętkja og heimila (og žjóšarbśsins ķ heild)
  • - Śtflutningur stendur ķ blóma meš ešilegu gengi: žjónusta feršamennska, orkufrekur išnašaur, sjįvarśtvegur, menning og listir o.fl.
  • - Lķfskjör įfram mešal žeirra bestu ķ heimi.

 

Til lengri tķma litiš er žaš raunhęf spį aš lķfskjör įfram mešal žeirra bestu ķ heimi!!!

 

 

 

Meš tilkomu alžjóša gjaldeyrissjóšsins fęst:

  • - Sérfręšižekking
  • - Lįnsfjįrmagn
  • - Liškar fyrir žvķ aš ašrir komi til hjįlpar, žannig aš nęgjanlegir fjįrmunir fįist til aš hjólin geti snśist ešlilega. Gjaldeyrisvaraforšinn verši stušpśši.

 

Afnįm verštryggingar: varhugaverš hugmynd, rżrir traust į gjaldmišlinum og er nįnast upptaka eigna žeirra sem eiga verštryggar eignir. Mundi hafa ķ för meš sér aš endurreisn fjįrmįlakerfisins gęti ekki gengiš. Lįnstraust rķkissjóš žverr innanlands, sem gerir uppbygginguna vonlausa.


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband